ANG PANINIWALA NG MGA PILIPINO TUNGKOL SA MGA ENGKANTO

Naniniwala ba ang mga Pilipino sa mga Engkanto? 

Mga Engkanto at Engkantada

   Simula pa nuong unang-una lubos na talagang naniniwala ang mga Pilipino na may mga engkanto at lamang lupa. Bagaman hindi nakikita , sinasabing nasa paligid lamang  sila at namumuhay na katulad nating mga normal na nilalang.

Ano nga ba ang mga anyo at uri ng mga engkanto?

Engkantong shape-shifter

    Ayon sa mga matatanda at sa mga may karanasan na. May ibat-ibang kaanyuan ang mga engkanto. Mayroong kalahating tao at kalahating hayop. Mayroon din namang mga hayop na may kakayahang magsalita o makipag usap sa mga tao. May nagsasabing ang mga engkanto daw ay anyong tao din na may bihis maharlika at aristokrata, katulad ng mga sinaunang tao.

Ayon  naman sa iba sila ay mga taong may mataas na antas nga pamumuhay. Maiuugnay dito ang mga kwento tungkol sa maalamat, kagilagilalas at misteryosong isla ng Biringan sa Samar. Sinasabing ang Biringan Island daw isang isla na natatago sa mata ng karamihan. Nagku-kuwento ang ilang tagaroon na naranasan na daw nila ang makarating sa nasabing Isla Biringan sa Samar at ang iba naman ay pinagpakitaan ng misteryosong Biringan Island

Saan matatagpuan ang mga Engkanto?

      Matatagpuuan ang mga engkanto sa halos lahat ng lugar. Sa kabundukan, sa kagubatan, sa dagat, sa mga ilog at sapa at maging sa mga matataong lugar man. Sinasabing ang daan daw patungo sa daigdig ng mga engkanto ay nasasa malalaki at matatandang puno, sa mga batuhan at sa malalim na ilog at sa ilang piling lugar.

Ano ng epekto ng paniniwala sa engkanto at lamang lupa sa buhay at kultura ng mga Pilipino?

     Ang paniniwala sa mga engkanto ay maiuugnay sa pagiging magalang ng mga Pilipino at sa pagiging mapagmahal sa kalikasan. Magalang na tinatanggap ang mga bisita, kahit na ang mga estranghero, lalung- lalo na sa mga liblib na lugar sa mga lalawigan sapagkat maari daw na ang taong ito ay isang engkanto na nag-anyong tao. Maaring magtamo ng mabigat na kaparusahan ang sinumang magtataboy at hindi magbibigay ng tulong sa  isang pulubing humihingi ng kaunting tulong o nakiki-inom lang ng tubig. Ang malawakang tagtuyong naganap sa isang lalawigan sa Mindanao ay sinasabing  naging resulta ng pagdadamot ng mga mamamayan sa mga pulubing nakiki-inom.

 Lubos naman ang pag-aalaga ng mga Pilipino sa mga matatandang puno sapagkat sinasabing  duon nanahan  ang mga engkanto. Madalas din silang magpasintabi sa tuwing dadaan sa mga malalaking bato, sa mga sapa at batis at sa tuwing maglulunoy sa  mga ilog. Sinasambit nila ang salitang “ tabi-tabi po nuno” sa tuwing magagawi sa mga lugar na pinaniniwalaang pinamamahayan ng mga engkanto.

Ang pagkakaroon ng albularyo “shaman” ay maiuugnay din sa paniniwala ng mga Pilipino sa engkanto. Sa tuwing may mga hindi pangkaraniwang sakit ang isang tao, katulad ng biglaang pagtubo ng mga bukol sa katawan at pamamaga, dinadala nila ito sa isang albularyo upang masuri at isagawa ang “pagsusuob o pagtawas” upang matukoy kung ang karamdaman ay kagagawan nga ng isang engkanto. Kung mapatunayang kagagawan nga ito ng engkanto, isasagawa ang isang ritwal ng pag-hingi ng tawad. Karaniwan nang nag-aalay ng isang buhay na manok at malagkit na bigas sa lugar kung saan sinasabing nanahan ang engkantong nasaktan.Kung totoo man o hindi ang pag-iral ng mga engkanto. Ang  paniniwalang ito ay may malaking ambag kulturang Noypi

Lawrence Avillano 2017

Ano ang Tibag?

Tibag - Isang Dulang Pamapanitikan 

Ang Tibag ay isang pagtatanghal kung buwan ng Mayo na nakaugalian na sa Bulakan, Nueva Ecija, Bataan, Rizal at Bicol. Ito ay tungkol sa paghahanap ni Sta. Elena sa mahal na Sta. Cruz na kinamatayan ni Kristo.

Ang dulang Tibag ay sinulat ni Fruto Cruz. Ang dulang ito ay nahahati sa dalwang bahagi:

    1. Pagtatagumpay ni Emperador Constantino sa kanyang mga kalaban at ang pagkakatuklas
              ni Sta. Elena sa krus na Kinamatayan ni Hesus.

    2. Pagtatagumpay ng mga pinunong Kristiyano laban sa mga hindi binyagan at ang pagkakasauli
            sa mahal na Santa Cruz sa bundok ng Kalbaryo.

   May bahaging itinatanghal sa entablado at may bahagi na lumalakad ang mga tauhan na humahanap sa bundok. Ito ay tatlong bundok na ginawa sa ibat-ibang bahagi ng bayan. Karaniwan itong ginagawa sa mga lugar na kung tawagin ay Hermano.

   Ang kumakatawan kay Sta. Elena at sa mga kawal,  kasama pati ang Haring Constantino ay lumilibot upang hanapin ang Krus na kinamatayan. Bago tibagin ang bundok, may mga binibigkas silang berso at mga pagpapuri. Ang krus ay matatagpuan sa ikatlong bundok. Kung matagpuan na, itoy ipo-prosisyon na magtatapos sa simbahan.

  Kaakit-akit ang kasuotan ng mga nagsisiganap. Bago ang paghahanap sa krus ay may bahaging ginaganap sa entablado na nagsasadula ng paglalaban ng mga Moro at Kristiyano. Palagi nang panalo ang mga Kristiyano sa bahaging ito.

 Matapos ang paglalaban ng mga Kristiyano (Bingyagan) at Moro (di binyagan) kung saan  magwawagi si haring Constantino, masasakop niya ang bayan at may laya na sila upang hanapin ang krus na kinamatayan.   May mga bahay na siyang namamahala sa tatlong bundok. Doon nagtutungo ang mga tauhan upang itoy tibagin. Si Sta. Elena, mga kawal at ang Hari ang maghahanap at titibag sa mga nasabing bundok. 

   

Pope Francis sa Pilipinas: Ano Ang Dapat Asahan

Ang katatapos lamang na pista ng Poong Nazareno ay isang kaganapan na nagpapatunay sa pagiging isang bansang Kristiyano ng Pilipinas. Libo-libong deboto ang dumayo sa Quiapo at Pumila sa Grand Stand para humalik sa paa ng itim na Nazareno. Isang gawing nagpapakita ng malalim na pananampalataya sa poong manunubos.

Nitong mga nakaraang araw naging maingay sa midya ang nalalapit na pagbisita ng Papa ng Katoliko Romano sa bansa na si Pope Francis. Naging usap-usapan din ito maging sa sosiyal midya. Ngunit ano nga ba ang inaasahan natin sa pagdating ng kataas-taasang taga-pangulo ng simbahang katolika? May maitutulong ba ito sa bansa? Ano ang magagawa ng pagdalaw na ito para sa mga mamamayan? Narito ang aking palagay

Ang pagbisita ni Pope Francis, bilang pinakamataas na opisyal ng simbahang katolika at simbolo ng kabanalan, ay inaasahang aakit ng ng milyon-milyong kristiyano mula sa ibat-ibang sulok ng bansa at maging ng mga dayuhan mula sa Asya. Kaya naman naging maagap at mahigpit ang paghahanda para dito. Asahan na nating magmimistulang malaking parking lot ang mga pangunahing kalsada sa Maynila. Sa kabila nito ang pagbuhos ng mga tao ay isang malaking oportunidad para sa mga maliliit at big time na negosyante.

Si Pope Francis bilang isang tagapag-dala ng mabuting balita ng Diyos ay may kakayahang makapagtatak ng isang inspirasyon sa mga mamamayang Pilipino. Ang kanyang mensahe ay maaaring bumuhay ng mga kaluluwa ng mga Pilipinong lugmok sa pagkatigatig mula sa samu`t-saring iskandalo ng gobyerno. Mayroon itong hindi matatawarang kakayahan upang maiangat mula sa pagkalugmok ang mga pusong naghihikahos at nababagabag mula sa mga pagdurusa at kasalanang hindi maisiwalat kanino man.

May maitutulong ba ito sa bansa? Mayroon, sapagkat ang banal na mensahe ni Pope Francis bilang kahilili ng diyos sa lupa ay may kakayahang magdala ng diwa ng pagbabago. Isang pagbabago sa kaisipan ng bawat Pilipino.

Sa pagbisita ni Pope Francis, inaasahan kong bibigyang diin niya na hindi kailanman magiging sapat ang panalangin gaano man ito kataimtim. Nais kong ipaliwanag niya sa mga minamahal kong kababayan na mahalaga ang pagkilos upang maisakatuparan ang bawat kahilingang isinasangkap natin sa bawat panalangin. Inaasahan kong ipararating niya na ang bawat tao ay pantay-pantay, ano man ang anyo, salita, kulay, at katatayuan sa buhay. Hinihiling ko rin na sana`y bigyang diin niya ang diwa ng pagkakaisa at ang kahalagahan nito para sa isang bansang nananahan sa silong ng isang mapagpalang langit.